Nếu bạn đang chuẩn bị du học Nga hay đã săn được một suất học bổng Nga, thì có lẽ không chỉ chương trình học mà cả văn hóa đời sống thường nhật cũng là điều bạn muốn khám phá. Bên cạnh các viện bảo tàng, ga tàu điện ngầm lộng lẫy hay ẩm thực đa dạng, thì “sân chơi” – theo đúng nghĩa đen – lại là nơi lưu giữ nhiều ký ức đẹp của người Nga hơn bạn nghĩ.
Thế hệ sinh ra và lớn lên ở Liên Xô không có điện thoại thông minh hay máy tính bảng. Thay vào đó, họ có sân chung, có vài cục đá, một sợi dây thun, một quả bóng – và cả một thế giới tưởng tượng đầy màu sắc. Dưới đây là 9 trò chơi “huyền thoại” của thời ấy, không chỉ mang tính giải trí mà còn nuôi dưỡng trí tưởng tượng, sự gắn kết và tinh thần đồng đội – những thứ vẫn còn nguyên giá trị cho đến tận hôm nay.
Cossacks
Một phiên bản đặc biệt của trò chơi trốn tìm, có lịch sử hơn 200 năm. Trẻ em chia thành hai đội: một bên là “cướp”, chuyên chạy trốn và để lại manh mối (thật hoặc giả), còn bên kia là “Cossacks” – người truy đuổi. Khi bắt được đối phương, “Cossacks” thậm chí còn “tra khảo” bằng các nhiệm vụ thể lực để tìm ra mật khẩu. Vui nhất là khi chơi đông và trong một khu vực rộng – đúng kiểu sân chung ngày trước.
Trò chơi dao
Ngày nay thì nghe hơi… run, nhưng trong thế kỷ 20, việc trẻ con mang theo dao gấp nhỏ trong túi là chuyện thường thấy – chủ yếu để gọt que, cắt dây câu, và… chơi trò “chiếm lãnh thổ”. Một vòng tròn được chia thành các phần bằng nhau, mỗi người ném dao vào phần của người khác. Dao cắm xuống là được cắt phần đất đó. Người chiến thắng là người “xâm chiếm” được cả vòng tròn. Trò này kết hợp khéo léo và cả một chút “mạo hiểm” đúng chất con trai Liên Xô cũ.
Biển động một, biển động hai…
Trò này giống như một bản remix thú vị của “tượng” hay “đóng băng”. Người dẫn trò đọc vè:
“Biển động một,
Biển động hai,
Biển động ba – tượng lại!”
Mỗi người phải tạo dáng thành một “hình thù” nào đó – có thể là sinh vật biển hoặc bất kỳ hình ảnh nào đã được thỏa thuận trước. Người dẫn trò sẽ đoán xem bạn đang tạo hình gì. Nếu đoán sai hoặc thấy tạo dáng của bạn thú vị, bạn sẽ được làm người dẫn trò tiếp theo.
Stander – Stop! (Còn gọi là Hali-Holo)
Người dẫn trò đứng giữa vòng tròn, ném bóng lên không trung và gọi tên một người chơi. Người đó phải bắt lấy bóng, còn các bạn khác thì chạy tán loạn. Bắt được bóng, người chơi hét “Stander!” hoặc “Stop!”, tất cả đứng yên. Sau đó, họ cố gắng ném trúng một người – nếu trúng, người đó bị phạt điểm. Ai ít điểm phạt nhất sẽ chiến thắng.
Tôi sinh ra làm người làm vườn
Trò này là sự pha trộn giữa ngôn ngữ và phản xạ. Người dẫn trò “người làm vườn” phân chia mỗi người chơi thành một loài hoa – hồng, cúc, mẫu đơn, chuông… Sau đó là một bài vè:
“Tôi sinh ra làm người làm vườn,
Tôi sinh ra làm người làm vườn,
Tôi giận lắm,
Chỉ thích mỗi loài hoa là…”
Sau khi nêu tên loài hoa, người tương ứng phải phản ứng thật nhanh và đối thoại theo mẫu. Nhầm tên, phản ứng chậm hoặc gọi sai hoa – đều bị phạt. Và hình phạt là… phải cầm đồ (như bút, khăn tay) để chuộc bằng cách hát, nhảy, đọc thơ. Vừa sáng tạo, vừa đầy tiếng cười.
Chiếc nhẫn
Một trò chơi đơn giản nhưng đòi hỏi sự quan sát và phản xạ. Mọi người ngồi thành hàng, tay chắp lại như chiếc thuyền nhỏ. Người dẫn trò lướt qua từng người và nói: “Tôi đeo, tôi đeo chiếc nhẫn, và sẽ trao nó cho ai đó…” – đồng thời bí mật thả một vật nhỏ (nhẫn, nút áo, viên đá) vào tay ai đó. Khi hô “Nhẫn ơi, ra hiên nào!”, người có vật đó phải lập tức nhảy ra trước khi bị giữ lại. Thành công thì đổi vai, thất bại thì chơi tiếp.
Nhảy dây thun
Chỉ cần một sợi dây thun dài khoảng 3 mét, là có thể tụ họp cả nhóm bạn trong sân chơi. Dây thun buộc quanh hai người giữ, người thứ ba sẽ nhảy qua với nhiều mức độ: cổ chân, đầu gối, hông, eo, ngực, cổ… Có cả trăm kiểu nhảy khác nhau, từ cơ bản đến sáng tạo – một môn thể thao “nữ quyền” chính hiệu, nhưng đôi khi vẫn thấy các bạn trai nhập hội vì… vui quá!
Lapta
Đây là “ông tổ” của bóng chày Nga, có thể chơi đơn giản chỉ với 3 người. Một người đánh bóng từ vạch “thành phố”, người còn lại đứng ở “ngôi nhà” và cố bắt bóng trước khi chạm đất. Nếu bắt được, người bắt thay vị trí người đánh bóng. Không bắt được, lượt chơi lặp lại. Vừa luyện phản xạ, vừa tăng khả năng phối hợp.
Boyare
Trò chơi hát đối đáp giữa hai đội, mỗi đội cầm tay xếp hàng đối diện. Một bên “sang nhà gái hỏi cưới”, bên kia… chê hoài không gả! Sau phần hát qua lại (theo từng bước tiến-lùi), người đại diện “nhà trai” cố gắng chạy xuyên qua vòng tay đối phương. Nếu phá được vòng, kéo một người về đội mình; không được thì bị giữ lại luôn. Trò chơi kết hợp âm nhạc, đối đáp, phản xạ – rất phổ biến trong các buổi chơi đông người, đặc biệt là lễ hội truyền thống ở nông thôn.
